Jarenlang was het advies simpel: leg je dak zo vol mogelijk. Onder de salderingsregeling was elke kilowattuur immers evenveel waard, of je hem nu zelf gebruikte of teruggaf aan het net. Vanaf 1 januari 2027 gaat die vlieger niet meer op, en verandert het antwoord op deze vraag wezenlijk.
De vuistregel
Reken op ongeveer 950 kilowattuur per kilowattpiek per jaar op een onbeschaduwd zuiddak met een hellingshoek van rond de 35 graden. Een paneel van 430 wattpiek levert dan grofweg 400 kilowattuur per jaar op.
| Jaarverbruik | Indicatie aantal panelen (430 Wp) | Opwek per jaar |
|---|---|---|
| 2.000 kWh | 5 | ± 2.000 kWh |
| 3.000 kWh | 8 | ± 3.100 kWh |
| 4.000 kWh | 10 | ± 4.000 kWh |
| 5.000 kWh | 13 | ± 5.100 kWh |
Dit is de klassieke tabel: opwek gelijk aan verbruik. Onder saldering was dat de optimale keuze.
Waarom de tabel na 2027 anders leest
Zonder saldering is niet je jaartotaal bepalend, maar het moment waarop je verbruikt. Panelen leveren midden op de dag, terwijl de meeste huishoudens 's ochtends en 's avonds verbruiken. Van je opwek gebruik je zonder maatregelen gemiddeld zo'n 30 procent direct zelf. De rest gaat naar het net tegen een lagere vergoeding.
Twee praktische gevolgen:
- Het laatste paneel levert het minst op. Hoe groter je installatie, hoe kleiner het aandeel dat je zelf verbruikt. De eerste panelen dekken je basisverbruik, de laatste produceren vooral overschot.
- Grootverbruikers overdag zijn juist in het voordeel. Werk je thuis, heb je een warmtepomp of laad je een auto overdag, dan gebruik je veel meer direct zelf en blijft een grotere installatie wel logisch.
Wanneer je tóch ruimer dimensioneert
- Je hebt een thuisbatterij of overweegt er een. Daarmee loopt je eigen verbruik richting 60 tot 70 procent, en verdient extra opwek zich alsnog terug.
- Je krijgt binnenkort een warmtepomp of elektrische auto, waardoor je verbruik stijgt. Zie warmtepomp combineren met zon en batterij.
- Je dak is toch al ingericht en de meerprijs per extra paneel is klein.
De praktische volgorde
- Pak je jaarafrekening en noteer je verbruik in kilowattuur.
- Kijk wanneer je verbruikt: overdag of vooral 's ochtends en 's avonds?
- Bepaal of je binnen enkele jaren een batterij, warmtepomp of laadpaal verwacht.
- Laat de installateur in de schouw beoordelen wat er past qua dakvlak, oriëntatie en schaduw. Zie oriëntatie, helling en schaduw.
Voor de ruimte op je dak geldt als richtwaarde 1,8 vierkante meter per paneel, plus randafstanden. Maar het maximum is zelden het antwoord op de vraag hoeveel je er moet nemen.